AHOLINI IJTIMOIY QO‘LLAB-QUVVATLASHGA YO‘NALTIRILGAN BUDJET MABLAG‘LARING IQTISODIY SAMARADORLIGI TAHLILI
Keywords:
Davlat budjeti, ijtimoiy himoya, manzillilik, allokativ samaradorlik, ijtimoiy transfertlarAbstract
Mazkur maqolada aholini ijtimoiy qo‘llab-quvvatlashga yo‘naltirilayotgan budjet mablag‘larining manzilliligi va allokativ samaradorligini oshirish masalalari tadqiq etilgan. Tadqiqotning maqsadi cheklangan fiskal resurslar sharoitida ijtimoiy transfertlarning natijadorligini maksimallashtirish bo‘yicha ilmiy-uslubiy takliflar ishlab chiqishdan iborat. Muallif tomonidan respublika hududlari kesimida ijtimoiy nafaqalar taqsimoti statistik guruhlash va logistik regressiya usullari yordamida tahlil qilingan. Tahlillar jarayonida amaldagi reyestr tizimidagi inklyuziv va eksklyuziv xatolik darajalari aniqlanib, tizimli muammolar guruhlangan. Maqolaning ilmiy yangiligi sifatida davlat budjeti, budjetdan tashqari jamg‘armalar va xalqaro grantlarni yagona konsolidatsiyalashgan tizimda baholash uslubiyoti ilgari surilgan. Shuningdek, uy xo‘jaliklarining norasmiy daromadlarini Big Data texnologiyalari orqali aniqlash va tabaqalashgan hududiy mezonlarni joriy etish taklif qilingan. Xulosada ushbu mexanizmlarning amaliyotga tatbiq etilishi ijtimoiy siyosat natijadorligini hamda budjet mablag‘larining multiplikativ samarasini ta’minlashi asoslangan.
References
World Bank. (2024). The State of Social Safety Nets 2024: Digital Transformation and Targeting. World Bank Publications.
IMF. (2025). Fiscal Policy and Social Protection: Enhancing Efficiency in Post-Crisis Economies. IMF World Economic Studies.
Ravallion, M. (2023). Social Protection and Poverty Reduction: New Frameworks for Allotment Efficiency. Journal of Economic Literature, 61(2), 145-168.
Grosh, M., & Andrews, C. (2024). Minimizing Inclusion and Exclusion Errors in Social Registries. Global Social Policy Review, 18(3), 210-229.
Smith, T., & Johnson, P. (2025). AI and Big Data in Welfare Targeting: Lessons from Emerging Markets. World Development, 174, 106-119.
Ivanov, S., & Petrova, M. (2023). Social Transfers Reform in Central Asia: Navigating Informal Income Challenges. Eurasian Economic Review, 13(1), 45-62.
Brown, L. (2024). Decentralized Fiscal Architecture and Social Spending Effectiveness. Public Budgeting & Finance, 44(2), 88-105.
Vaxabov, A. V., & Tursunov, S. (2024). O‘zbekistonda budjet mablag‘laridan foydalanish samaradorligi va ijtimoiy himoya tizimini takomillashtirish. Iqtisodiyot va moliya, (2), 14-26.
Malikov, T. S., & Alimov, A. (2025). Ijtimoiy transfertlar manzilliligini ta’minlashning fiskal usullari va reyestr tizimi integratsiyasi. Moliya va bank jurnali, (1), 33-45.
Xaydarov, N. X., & Karimov, B. (2023). Raqamlashtirish sharoitida ijtimoiy xarajatlar tahlili va budjet barqarorligi muvozanati. O‘zbekiston iqtisodiy axborotnomasi, (4), 50-61.
